Notary Public vs พยานทนายความ — ต่างกันอย่างไร ใช้อันไหน?
หลายคนสับสนระหว่าง 'Notary' กับ 'พยานทนาย' เพราะทั้งคู่คือทนายความไทย บทความนี้แยกให้เห็นชัดว่าใครทำหน้าที่ต่างกันตรงไหน กฎหมายรับรองอันไหน
สรุปสั้น (TL;DR)
Notary Public = ทนายที่ผ่านการอบรม 'Notarial Services Attorney' ของสภาทนายความไทย (2546) — รับรองลายเซ็น สำเนา คำแปล คำสาบาน ตราส่วนตัว + เลขทะเบียนสภาทนายความ ใช้ทั้งในและต่างประเทศ พยานทนายความ = ทนายที่เซ็นเป็นพยานในเอกสารตามประมวลกฎหมายแพ่ง (เช่น พินัยกรรม, สัญญาที่กฎหมายกำหนดพยาน) — ไม่มีตราพิเศษ ใช้แค่ในไทย เพื่อยืนยันว่ามีทนายอยู่ด้วยในการลงนาม
ตารางเปรียบเทียบละเอียด
| เกณฑ์เปรียบเทียบ | Notary Public (Notarial Services Attorney) | พยานทนายความ (Witness Attorney) | ดีกว่า |
|---|---|---|---|
| การอบรม | หลักสูตร Notarial Services 40 ชม. + สอบ + ขึ้นทะเบียน | เป็นทนายความปกติ | |
| ตรารับรอง | มีตรา Notary + ทะเบียน สภาทนาย + Country Code (TH) | ไม่มีตรา (แค่ลงชื่อ) | |
| ประเภทงาน | รับรองลายเซ็น, สำเนา, แปล, คำสาบาน, Affidavit, POA | เซ็นเป็นพยานในสัญญา, พินัยกรรม, การลงนามทั่วไป | |
| ใช้ในต่างประเทศ | ใช้ได้ (เป็นขั้นตอนแรกของ Legalization Chain) | ไม่ได้ (ไม่มีตราให้สถานทูตรับรอง) | A |
| กฎหมายอ้างอิง | ระเบียบสภาทนายความว่าด้วย Notarial Services 2546 | ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1656, 1658 (พินัยกรรม) | |
| ราคา | 300-1,000 บาท/รับรอง | 500-2,000 บาท/เอกสาร (ตามความยาก) | |
| ระยะเวลา | 30 นาที (ถ้ามีตัวจริง) | แล้วแต่นัด (ต้องมาเซ็นในเอกสาร) | |
| จำเป็นในกรณี | เอกสารส่งต่างประเทศ, China visa, POA | พินัยกรรม (มาตรา 1656), สัญญาที่ระบุพยาน |
A = Notary Public (Notarial Services Attorney) · B = พยานทนายความ (Witness Attorney) · — = เสมอ
เลือก Notary Public (Notarial Services Attorney) เมื่อ:
- รับรองสำเนาเอกสารเพื่อยื่นสถานทูตต่างประเทศ
- รับรองลายเซ็นในเอกสาร Power of Attorney
- รับรองคำแปลก่อนไป MFA (ขั้นแรกของ Legalization Chain)
- รับรอง Affidavit / คำสาบานเป็นภาษาอังกฤษ
- ยื่น China Visa / Vietnam Visa ที่ระบุ 'Notarized Document Required'
- ทำ Corporate Notarization (Board Resolution, Certificate of Good Standing)
เลือก พยานทนายความ (Witness Attorney) เมื่อ:
- พินัยกรรมแบบธรรมดา (มาตรา 1656) — ต้องมีพยาน 2 คน อย่างน้อย 1 คนต้องอยู่ร่วมขณะลงนาม
- สัญญาที่กฎหมายกำหนดพยาน (บางประเภท)
- การลงนามในเอกสารที่ต้องการทนายเป็นสักขีพยาน (เช่น การซื้อขายมูลค่าสูง)
- การเซ็นสัญญาสำคัญเพื่อเป็นหลักฐานว่ามีทนายเห็น
คำถามที่พบบ่อย
Notary Public ในไทยเรียกอะไร?
'ทนายผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสาร' หรือ 'Notarial Services Attorney' — ต่างจาก Notary Public ในระบบ Common Law (US/UK) ที่เป็นเจ้าหน้าที่รัฐ
ทนายทั่วไปทำ Notary ได้ไหม?
ไม่ได้ ต้องผ่านการอบรม Notarial Services ของสภาทนายความและได้เลขทะเบียนก่อน
พินัยกรรมต้องใช้ Notary หรือพยานทนาย?
ตามประมวลกฎหมายแพ่ง มาตรา 1656 พินัยกรรมแบบธรรมดาต้องมีพยาน 2 คน — พยานทนายเพียงพอ แต่ถ้าเป็นพินัยกรรมที่จะใช้ต่างประเทศ ควรใช้ Notary + Legalization Chain เพิ่ม
NYC มี Notary กี่ท่าน?
NYC มี Notary Public 6 ท่าน (ทั้งภาษาไทยและอังกฤษ) รับรองได้ทันทีที่สำนักงาน
Notary ใช้แทนพยานทนายในพินัยกรรมได้ไหม?
ได้ ทุก Notary คือทนายอยู่แล้ว จึงเซ็นเป็นพยานพินัยกรรมได้พร้อมกันในตัว
ค่า Notary vs พยานทนายอันไหนถูกกว่า?
Notary ถูกกว่า (300-1,000 บาท/รับรอง) เพราะเป็นบริการมาตรฐาน; พยานทนายอาจสูงกว่าถ้าต้องอ่านและตรวจสัญญาก่อนเซ็น
บริการที่เกี่ยวข้อง
ยังไม่แน่ใจว่าควรเลือกแบบไหน? ปรึกษาฟรี ตอบใน 30 นาที
บทเปรียบเทียบอื่น ๆ
- NAATI vs รับรองสถานทูต — เลือกแบบไหน เมื่อไหร่ ต่างกันอย่างไร?
- Notary Public vs รับรองสถานทูต — ต่างกันอย่างไร ใช้อันไหน?
- Apostille vs Legalization — ต่างกันอย่างไร ประเทศไหนใช้แบบไหน?
- Certified vs Sworn Translation — ต่างกันอย่างไร ใช้แบบไหน?
- MFA รับรอง vs Consular Legalization — สับสนตรงไหน ใช้อันไหนเมื่อไหร่?
- DTV vs LTR Visa — เลือกวีซ่าไหนถ้าอยากอยู่ไทยยาวๆ ในปี 2026?
- Non-B vs BOI Visa — บริษัทควรจ้างต่างชาติด้วยวิธีไหน?
- จดทะเบียนสมรสในไทย vs ต่างประเทศ — คู่รักข้ามชาติควรเลือกอันไหน?
- MoJ Certified vs Sworn Translation — สับสนตรงไหน ใช้อันไหน?
- Police Clearance ในไทย vs ต่างประเทศ — ขอที่ไหนใช้ที่ไหน?
- Work Permit vs Smart Visa — Startup / Tech Talent เลือกอันไหน?