โครงการหุ้นพนักงาน (ESOP / Employee Stock Option Plan)

ESOP — Employee Stock Option Plan · § Advisory
สรุปก่อนตัดสินใจดำเนินการ
แผน ESOP ช่วยรักษาพนักงานสำคัญด้วยสิทธิซื้อหุ้นในอนาคต บริษัทจำกัดในไทยมีข้อจำกัดเรื่องการออกหุ้นและการถือหุ้นแทน จึงต้องออกแบบโครงสร้างให้ใช้ได้จริง เช่น ระยะเวลาได้สิทธิ (vesting) เงื่อนไขเมื่อลาออก (good/bad leaver) และภาษีเงินได้ที่พนักงานต้องเสียเมื่อใช้สิทธิ เราร่างแผน หนังสือให้สิทธิ และแก้ไขข้อบังคับบริษัทให้สอดคล้อง
กรอบเวลาและจุดที่ต้องรอหน่วยงาน: ออกแบบและร่างแผนมักใช้ไม่กี่สัปดาห์ การเพิ่มทุนหรือแก้ข้อบังคับต้องประชุมผู้ถือหุ้นและจดทะเบียนตามขั้นตอน
ค่าธรรมเนียมทางการ: ค่าจดทะเบียนเพิ่มทุนและแก้ไขข้อบังคับที่กรมพัฒนาธุรกิจการค้า — ตรวจอัตรากับ DBD
กรอบเวลาไม่ใช่คำรับประกันผลหรือนัดศาล โปรดตรวจหมาย กำหนดอายุความ และประกาศล่าสุดของหน่วยงานในคดีของคุณ
ส่งอะไรให้ทนายตรวจในครั้งแรก
ส่งเอกสารที่เกี่ยวข้องทุกหน้า พร้อมวันที่เกิดเหตุ กำหนดนัดหรือเส้นตาย และผลลัพธ์ที่ต้องการ ทีมงานจึงจะแยกได้ว่าเรื่องใดเร่งด่วน เรื่องใดต้องขอหลักฐานเพิ่ม และเสนอขอบเขตงานได้ตรงเคส
- Plan document พร้อม vesting schedule
- Option agreement รายบุคคล
- มติที่ประชุมผู้ถือหุ้น ¾ อนุมัติ dilution
ฐานทางกฎหมาย
ประกาศ ก.ล.ต. ทจ. 32/2551 (ESOP บริษัทมหาชน) · ประมวลรัษฎากร มาตรา 40(1) ภาษีเงินได้เมื่อใช้สิทธิ์ · ประมวลกฎหมายแพ่งฯ (บริษัทจำกัด) · พ.ร.บ.หลักทรัพย์ 2535 มาตรา 89/28 (executive compensation)
📚 แหล่งอ้างอิงทางการ — ตรวจตัวบทและประกาศล่าสุดก่อนดำเนินการ
- กรมพัฒนาธุรกิจการค้า — จดทะเบียนนิติบุคคล / ธุรกิจคนต่างด้าว— Department of Business Development
- กรมสรรพากร— The Revenue Department
- สำนักงาน ก.ล.ต.— Securities and Exchange Commission, Thailand
- สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา — ตัวบทกฎหมายฉบับทางการ— Office of the Council of State
เหมาะกับใคร
Startups ที่ระดม Series A/B, บริษัทมหาชนที่ต้องการ retain executives, และ SME ที่จะปรับสู่ IPO
เอกสารที่ต้องเตรียม
- Plan document พร้อม vesting schedule
- Option agreement รายบุคคล
- มติที่ประชุมผู้ถือหุ้น ¾ อนุมัติ dilution
- Cap table ก่อน/หลัง fully-diluted
- Valuation report (409A-style) สำหรับ strike price
ข้อควรระวัง (Pitfalls)
- สัญญาให้หุ้นด้วยวาจาหรือในอีเมล โดยไม่มีแผนเป็นลายลักษณ์อักษร
- ไม่แจ้งพนักงานเรื่องภาระภาษีเมื่อใช้สิทธิ
- ไม่สอดคล้องกับเงื่อนไขของนักลงทุนรอบถัดไป ต้องรื้อแผนใหม่
กรณีที่ลูกค้ามักใช้
- Series-B fintech ตั้ง ESOP pool 12% พร้อม accelerated vesting กรณี change of control
- บริษัทมหาชน SET50 ออก ESOP รอบ 3 ให้ 42 executives โดยยื่น ก.ล.ต.
- ครอบครัวธุรกิจโอน 5% ให้ทีมบริหารรุ่นใหม่ผ่าน phantom stock (cash-settled)
คำถามที่พบบ่อย
- บริษัทจำกัดในไทยทำ ESOP ได้ไหม?
- ได้ แต่มีข้อจำกัดเชิงกฎหมาย หลายบริษัทใช้หุ้นของผู้ก่อตั้ง หรือออกหุ้นเพิ่มทุนตามรอบ หรือใช้บริษัทแม่ต่างประเทศ
- พนักงานต่างชาติได้ ESOP ได้ไหม?
- ได้ ต้องตรวจสัดส่วนการถือหุ้นต่างชาติไม่ให้เกินข้อจำกัดของธุรกิจ
- Phantom shares ต่างจาก ESOP อย่างไร?
- Phantom shares จ่ายเป็นเงินตามมูลค่าหุ้นโดยไม่ออกหุ้นจริง เหมาะเมื่อไม่อยากเพิ่มผู้ถือหุ้น
บริการกฎหมายอื่นๆ
ขอใบเสนอราคา — โทร 083-2494999 · LINE @NYC168 · contact@nyclegal.co.th
คำถามที่พบบ่อย
- จดทะเบียนบริษัทจำกัดในไทยต้องมีผู้ถือหุ้นกี่คน?
- ตั้งแต่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 23) พ.ศ. 2565 มีผลใช้บังคับ บริษัทจำกัดสามารถจัดตั้งได้โดยผู้เริ่มก่อการเพียง 2 คนขึ้นไป (เดิมกำหนด 3 คน) และต้องมีกรรมการอย่างน้อย 1 คน ทุนจดทะเบียนไม่มีขั้นต่ำตามกฎหมายทั่วไป แต่จะมีเงื่อนไขขั้นต่ำเมื่อเกี่ยวข้องกับการขอใบอนุญาตทำงานหรือวีซ่าธุรกิจ
- ชาวต่างชาติถือหุ้นในบริษัทไทยได้กี่เปอร์เซ็นต์?
- ไม่มีเพดานเดียวที่ใช้กับทุกกิจการ ต้องตรวจสัดส่วนทุนและนิยามคนต่างด้าวตาม พ.ร.บ.การประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว รวมถึงกิจกรรมจริงและกฎหมายเฉพาะ หากเป็นธุรกิจที่จำกัด อาจต้องมีใบอนุญาตหรือหนังสือรับรองตามสิทธิที่เข้าเงื่อนไข เช่น BOI หรือสนธิสัญญา ไม่ใช่ทุกกิจการได้รับสิทธิอัตโนมัติ และห้ามใช้ผู้ถือหุ้นไทยแทนโดยไม่มีการลงทุนจริง ตรวจแนวทางกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
- ใช้เวลาจดทะเบียนบริษัทกี่วัน?
- แยกการเตรียมชื่อบริษัท ข้อมูลผู้เริ่มก่อการและผู้ถือหุ้น การลงนาม และการตรวจคำขอของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ระยะเวลาขึ้นกับเอกสาร ช่องทางยื่นและคำขอแก้ไข ไม่รับรองวันเสร็จ การจด VAT ประกันสังคมและเปิดบัญชีธนาคารเป็นงานแยก สอบถามเจ้าหน้าที่เพื่อขอใบเสนอราคาและกรอบเวลาหลังตรวจข้อมูล
- ต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) เมื่อไร?
- ตรวจว่าการขายสินค้าหรือให้บริการอยู่ในบังคับ VAT หรือได้รับยกเว้นก่อน สำหรับกิจการที่อยู่ในบังคับ โดยทั่วไปเมื่อรายรับเกิน 1.8 ล้านบาทต่อปีต้องยื่นคำขอภายใน 30 วันนับแต่เกินเกณฑ์ การจดโดยสมัครใจมีเงื่อนไขแยก และไม่ทำให้ได้ใบอนุญาตทำงานหรือผ่านการตรวจสถานที่โดยอัตโนมัติ ตรวจเกณฑ์และวันที่เริ่มมีหน้าที่ยื่นกับกรมสรรพากร
ดูคำถามหมวด จดทะเบียนธุรกิจ บัญชี ภาษี BOI ทั้งหมด →คลังคำถามทั้งหมด






